تقليد كوركورانه ( 23 ) 1 - به ابو عبد اللَّه صادق ( ع ) گفتم : اين آيه را تفسير كنيد كه مىگويد : « جهودان و ترسايان ، عبادت خدا را وانهادند و به عبادت دانشمندان خود خاخامها و كشيشها پرداختند » . ابو عبد اللَّه صادق گفت : به خدا سوگند كه خاخامها و كشيشها مردم را به پرستش خود دعوت نكردند ، و اگر دعوت مىكردند هيچ كس پذيرا نمىشد . اما موقعى كه خاخامها و كشيشها حرام خدا را حلال كردند و حلال خدا را حرام كردند ، مردم پذيرفتند و ندانسته آنان را عبادت نمودند . شرح - امر و نهيى كه از جانب علما و دانشمندان دينى صادر مىشود ، جنبهء تعبّد و طاعت و تقرب دارد . اگر اين امر و نهى ، از كتاب آسمانى و سنت رسول اللّهى اتخاذ شده باشد ، عبادت و طاعت خدا مصداق مىگيرد و اگر از رأى شخصى و صلاحديد آنان صادر شده باشد ، عبادت و طاعت دانشمندان مصداق خارجى خواهد يافت . توجه : اين حديث طى شمارهء 409 تكرار مىشود .